Verslag Congres Frans 22-23 maart 2013

Op vrijdag 22 maart ging het Congres Frans van start. Ik moest iets vroeger opstaan dan normaal en na een reis van zo’n 2 uur kwam ik aan in Noordwijkerhout bij De Leeuwenhorst. Zoals altijd was alles weer prima geregeld en kon ik direct naar mijn kamer om mijn bagage daar achter te laten en was ik de gelukkige eigenaar van draadloos internet voor twee dagen 😉

Na het openingswoord van Marcel van den Munckhof, na een toespraak van Trees Aler (zij verraste de deelnemers met de blijde mededeling dat de congresgangers bij de stand van Levende Talen een keukenschort konden ophalen, geheel in lijn met de lay-out van de totaal vernieuwde website Franszelfsprekend.nl)en na de toespraak van de Franse ambassadeur Pierre Ménat, was het woord aan Jean Pruvost die ons meenam naar de wonderlijke wereld van de chocolade. Het was een mooi toespraak en ik heb in ieder geval weer iets nieuws geleerd: met une tablette de chocolat wordt een sixpack bedoeld 😉

Workshop 1: Faire du cours de fran̤ais un buzz РMichel Boiron (CAVILAM Vichy РFrance)

Michel Boiron van Cavilam liet ons zien hoe je “buzz” kunt zorgen in je lessen en hoe je een blijvende band kunt maken tussen “la classe”  en “le monde extérieur.

Congres Frans 2013 vrijdag (88)a

Een aantal websites die u daarbij kunt gebruiken zijn:

http://www.tv5.org/
http://www.rfi.fr/
http://www.canalacademie.com/apprendre/
http://www.cavilamenligne.com/
http://francparler-oif.org/

Michel Boiron begint en sluit zijn workshops altijd af met een chanson. In dit geval begon hij met “Ni oui ni non” van Zaz. Hij gebruikt het lied om de overgang met de andere lessen aan te geven. Na het lied begint hij met zijn workshops. Volgens Boiron is het niet nodig om altijd een opdracht te geven bij een chanson, maar is gewoon luisteren ook voldoende.

Boiron leidde ons naar de website leplaisirdapprendre.com waar hij ons het “Passeport pour le français” toonde, dat u overigens gratis kunt downloaden. In het paspoort vind je een aantal redenen om Frans te leren en verder staan er praktische opdrachten in die je direct in de les kunt gebruiken. Ook staan er een aantal leuke uitdagingen in zoals leerlingen een Fransman/Française in hun dorp laten zoeken en een aantal dingen achterhalen zoals: het beroep, hoe lang ze hier al wonen, waarom ze hier zijn komen wonen, hun geboorteplaats in Frankrijk etc. U kunt het paspoort overigens ook bestellen bij CAVILAM. Leuke voor collega’s en voor leerlingen die iets met Frans gaan doen in hun vervolgopleiding. Probeer de nieuwsgierigheid van de leerlingen te prikkelen door open vragen te stellen, zoals: “Wat is je favoriete Franse woord?” Maak een lijst van 6 woorden. Vergelijk daarna je lijst met je buurman/buurvouw en kom tot één woord.

Hij liet ons zien hoe je leerlingen leesvaardigheid kunt laten oefenen door uit te gaan van een afbeelding. Hij liet ons de volgende afbeelding zien en het was aan de deelnemers om te raden wat hier nu precies te zien was.

De opdracht voor leerlingen is om in tweetallen te bepalen wat er wordt afgebeeld. De vragen die je bij een afbeelding kunt gebruiken zijn:

  • Qui?
  • Où?
  • Quand?
  • Quoi?

Belangrijke les: ga uit van wat leerlingen wél kunnen en stel vragen waarbij meerdere antwoorden goed zijn. Stel geen vragen als: welke woorden ken je niet. Voor het VMBO kan dat in het Nederlands,voor HAVO/VWO kan dat in het Frans. Daarna zijn leerlingen getriggerd om te lezen wat er nu werkelijk wordt afgebeeld. Bent u nieuwsgierig geworden? Bekijk dan het bijbehorende artikel hier. Wilt u er een schrijfopdracht aan koppelen, dan kunt u de leerlingen in tweetallen een commentaar laten schrijven en dit publiceren

Boiron kwam ook met een mooi fragment van Albert Camus, waarbij het het overdragen van kennis soms lijkt op het voeren van ganzen, terwijl juist moet worden geprobeerd leerlingen nieuwsgierig te maken.

« Non, l’école ne leur fournissait pas seulement une évasion de la vie de famille. Dans la classe de M. Bernard du moins, elle nourrissait en eux une faim plus essentielle encore à l’enfant qu’à l’homme et qui est la faim de la découverte. Dans les autres classes, on leur apprenait sans doute beaucoup de choses, mais un peu comme on gave les oies. On leur présentait une nourriture toute faite en les priant de vouloir bien l’avaler. Dans la classe de M. Germain, pour la première fois ils sentaient qu’ils existaient et qu’ils étaient l’objet de la plus haute considération : on les jugeait dignes de découvrir le monde. […]

Albert CAMUS, Le Premier homme, Gallimard, 1994, p. 138,139,140

Vervolgens liet Michel Boiron ons het volgende fragment zien:

Je kunt bij een video voor elk niveau een vraag bedenken. Aan de brugklas kun je vragen een koe in te kleuren en eronder laten zetten: “C’est une vache …” Voorbeelden van kleurplaten met een koe vindt u hier. Ook op humour.com zijn heel veel leuke filmpjes te vinden.

Door ons een fragment te laten zien uit “L’école buissonnière” van Jean-Paul le Chanois, lie Boiron ons zien waar het echt om gaat:

“Plus on connaît les choses, plus elles deviennent belles.”  – Sylvain Tesson

“Tout l’enjeu de l’éducation est de transformer les miroirs en fenêtres.” – Sidney J. Harris.

Om leerlingen te motiveren moet je er volgens Boiron voor zorgen dat er aan het einde altijd iets concreets gemaakt wordt. Dat kan zijn een filmpje, een brief, een video etc. Dit kun je vervolgens verspreiden om te zorgen voor “le buzz”.

Zo liet hij ons zien hoe leerlingen een beeldverhaal kunnen maken, waarbij ook zaken worden geleerd die niet maken hebben met Frans, zoals:

  • parler de soi au futur
  • écrire un scénario
  • découper le scénario en séquences
  • prendre des photos
  • insérer des photos dans WORD
  • insérer un texte dans une photo
  • savoir les codes de la BD
  • publier sur internet

Een aantal tools om een beeldverhaal te maken zijn:

http://www.didasystem.com/
http://simplebooklet.com/

Het mooie van didasytem is dat je allerlei soorten multimedia kunt toevoegen: beeld, geluid, video etc.

Tenslotte eindigde Michel Boiron met Madjo – “Je claque des doigts”.

Workshop 2: Que vous offre l’olympiade flamande du français – Willy Clijsters, Universiteit Hasselt – Begique

Willy Clijsters aan ons mee naar de website http://www.olyfran.org/olyfran/ Op deze website kunnen leerlingen hun kennis van het Frans testen. Verder zijn er jaarlijkse competities, waarbij teams het tegen elkaar kunnen opnemen. Je kunt zelf een onderdeel kiezen waarmee je wilt oefenen, je kunt het niveau bepalen en je kunt aangeven hoeveel items je wilt oefenen. Ook is het mogelijk om audio-ondersteuning te gebruiken. Tenslotte wees Willy ons nog op Linguacluster, een site die nog in ontwikkeling is. Linguacluster wil de drempels tussen de regio’s in de Euregio Maas-Rijn wegwerken. Met initiatieven die onze kennis van de buurtalen en culturele en zakelijke gebruiken in de buurregio’s vergroten. Samen-leren over de grenzen heen!

Tenslotte mocht ik zelf aan de bak met Seconde Vie: pratiquer l’oral par une autre identité

Alle links in de onderstaande presentatie zijn aanklikbaar. Alle bestanden die tijdens de workshop zijn uitgedeeld, kunt u hier downloaden. In de gedeelde dropbox-map treft u aan:

  • Au supermarché
  • De klok
  • Meubels / prijzen
  • Extra oefeningen bij les 3 van Seconde Vie: Les vêtements
  • Ganzenbord Seconde Vie

Ik ben begonnen met de werkvorm: denken – delen – uitwisselen, waarbij ik bij het uitwisselen gebruik heb gemaakt van een digitale component. De vraag die de deelnemers van de verschillende groepen werd gesteld was om te bespreken hoe zij spreekvaardigheid oefenen in de les. De uitkomsten werden gedeeld door gebruik te maken van linoit.com, een online prikbord. Je kunt de tool ook gebruiken om leerlingen in steekwoorden te laten vertellen waar een tekst over gaat. De resultaten per groep treft u hieronder aan:

groep 1
groep 2
groep 3

Congres Frans 2013 vrijdag (93)

Congres Frans 2013 vrijdag (94)

Na deze brainstormsessie heb ik laten zien dat de oefeningen zoals die in de methode gebruikt worden vaak niet erg communicatief zijn. Door gebruik te maken van een “information gap” kunnen oefeningen communicatiever worden gemaakt. Met een “information gap” wordt bedoeld dat leerling A niet weet over welke informatie leerling B beschikt en omgekeerd. Door vragen te stellen kan deze kloof overbrugd worden.

Ik ben begonnen met de deelnemers een oefening te laten doen, die zelfs al in de brugklas kan worden gebruikt, namelijk het kopen van een aantal producten in de supermarkt. Beide leerlingen beschikken over andere prijzen die ze moeten achterhalen door vragen te stellen.

Belangrijke vragen vooraf: welke grammatica / vocabulaire hebben de leerlingen nodig. Het was een inleiding op Seconde Vie waarbij leerlingen een andere identiteit aan gaan nemen en een dossier moeten aanleggen. Belangrijk is om de eerste les samen te doen in het computerlokaal. De andere lessen zijn huiswerk. Wat ze doen hebben ze in de les nodig om spreekvaardigheid te oefenen. Bij Seconde Vie is een website ontwikkeld die ik heb geplaatst bij Wikiwijs. Aan het einde kwam nog de digitale fruitmachine aan bod (om groepjes te maken) en speelden de deelnemers nog het Jeu de l’oie.

Al met al was het een zeer geslaagd Congres en mijn dank gaat uit naar allen die dit Congres Frans mogelijk maakten.